Swali: Mwanamke aliyekufa bila kuacha mzazi wala mtoto; ana ndugu wawili ambapo mmoja ni kwa upande wa mama na mwingine kwa upande wa baba. Ndugu hawa wote wawili walifariki kabla yake na kila mmoja ana watoto. Ni nani atakayerithi: watoto wa ndugu wa upande wa mama au watoto wa ndugu wa upande wa baba?
Jibu: Ikiwa hali ni kama ilivyotajwa, kwamba amefariki na kuacha watoto wa ndugu yake wa upande wa baba na watoto wa ndugu yake wa upande wa mama, basi urithi unakuwa kwa watoto wa ndugu yake wa upande wa baba, wanaume tu. Hawa ndio warithi wa nasaba ya upande wa baba na wao ndio wanaorithi. Wanarithi wana wa ndugu (wanaume) tu, si wasichana wa ndugu, wala watoto wa ndugu wa upande wa mama. Watoto wa ndugu wa upande wa mama ni miongoni mwa jamaa wa mbali. Hawa hawarithishwi pale wanapokuwepo warithi wa nasaba ya upande wa baba au warithi wa kiume. Kwa hiyo urithi wa mwanamke huyu unakwenda kwa wana wa ndugu yake wa upande wa baba pekee, kwa kuwa wao ndio warithi wa nasaba ya upande wa baba. Hii ni kwa mujibu wa maneno yake Mtume (Swalla Allaahu ´alayhi wa sallam):
“Wapeni wenye haki fungu lao. Kinachobaki ni cha mwanaume wa karibu zaidi.”
Vilevile amesema (Swalla Allaahu ´alayhi wa sallam):
“Kile alichokipata mtoto au mzazi, basi kilichobaki ni kwa warithi wa nasaba ya upande wa baba.”
Kwa hiyo mwanamke huyu hana warithi wa faradhi. Bali warithi wake ni warithi wa nasaba ya upande wa baba tu.
Swali: Je, watoto hawa wanachukua nafasi ya baba yao (yaani fungu lake) au wanarithi kwa kuwa ni warithi wa nasaba ya upande wa baba?
Jibu: Wanarithi kwa kuwa ni warithi wa nasaba ya upande wa baba tu, kwa maana kama wana wa ndugu.
- Muhusika: Imaam ´Abdul-´Aziyz bin ´Abdillaah bin Baaz
- Tarjama: Firqatunnajia.com
- Marejeo: https://binbaz.org.sa/fatwas/3428/حكم-المراة-الكلالة-اذا-توفيت-عن-ابناء-اخ
- Imechapishwa: 26/08/2026